Nie usuwa się artykułu, usuwa się nazwisko

5 sierpnia 2026 r. CNIL opublikowała opracowanie dotyczące wniosku, który wydawcy prasowi otrzymują nieustannie: żądania osoby, aby jej dane zniknęły z artykułu opublikowanego w internecie.

Które prawa pozostają wobec prasy

Art. 85 RODO nakazuje państwom pogodzenie ochrony danych z wolnością wypowiedzi. We Francji art. 80 ustawy o ochronie danych wyłącza, w odniesieniu do zawodowego przetwarzania dziennikarskiego i w zakresie, w jakim wyjątek jest niezbędny, prawa do informacji, dostępu, sprostowania i ograniczenia. Nadal stosuje się natomiast sprzeciw z art. 21 i usunięcie z art. 17.

Jest granica, którą warto powiedzieć wnioskodawcy od razu: przepisy te nie pozwalają żądać usunięcia całego artykułu. Obejmują wyłącznie dane pozwalające zidentyfikować osobę.

Nie są to też prawa bezwzględne. Administrator może odmówić, jeżeli wykaże istnienie ważnych prawnie uzasadnionych podstaw nadrzędnych wobec praw osoby (art. 21) albo że przetwarzanie jest niezbędne do korzystania z prawa do wolności wypowiedzi i informacji (art. 17).

Kryteria ważenia ETPC

Europejski Trybunał Praw Człowieka wymaga ważenia w każdej sprawie z osobna i opublikował niewyczerpujący zestaw kryteriów, do których media mogą się odwoływać:

• charakter danej informacji
• czas, jaki upłynął od zdarzeń, od pierwszej publikacji i od zamieszczenia artykułu w internecie
• aktualne znaczenie informacji i wkład publikacji w debatę o znaczeniu ogólnym
• rozpoznawalność wnioskodawcy
• wcześniejsze zachowanie wnioskodawcy, w szczególności jego postawa wobec mediów
• ewentualne niekorzystne skutki dalszego rozpowszechniania
• dostępność treści w internecie

Odmowa musi być uzasadniona konkretnie

Art. 12 wymaga uzasadnienia ewentualnej odmowy, a CNIL wskazuje, że uzasadnienie ogólne i teoretyczne nie wystarcza: medium musi wykazać konkretnie, w odniesieniu do argumentów wnioskodawcy i okoliczności publikacji, dlaczego to przetwarzanie jest niezbędne. Jako niedopuszczalne wskazano formuły w rodzaju «nie możemy uwzględnić wniosku w imię prawa do informacji», «nie usuwamy artykułów, poza oczywistym błędem», «informacje o Pana sprawie są przedmiotem zainteresowania opinii publicznej», «współtworzymy historię lokalną».

W razie uwzględnienia: anonimizacja

Uwzględnienie nie oznacza wycofania artykułu, lecz usunięcie elementów identyfikujących, bezpośrednich (imię i nazwisko) i pośrednich (przewodnicząca stowarzyszenia W, komendant straży miejskiej gminy X, zwycięzca wyścigu Y, jedyna mieszkanka budynku pod adresem Z). W praktyce jest to anonimizacja opublikowanego artykułu.

I na tym się nie kończy. Art. 17 zobowiązuje medium do poinformowania innych administratorów przetwarzających te dane: spółek, którym artykuł został przekazany na podstawie umowy, na przykład tytułów z tej samej grupy lub agregatorów treści, oraz operatorów wyszukiwarek, aby zaktualizowali wyniki odsyłające do zmienionej treści.