Op school zijn advertentietrackers verboden, en dat is geen kwestie van toestemming

Commerciële neutraliteit is geen aanbeveling

Op dit punt houdt de CNIL geen slag om de arm. De verwerkingsverantwoordelijke moet zich ervan vergewissen dat de tool geen advertentietrackers gebruikt; die zijn «in beginsel verboden» wegens het neutraliteitsbeginsel van de openbare onderwijsdienst, dat de commerciële neutraliteit omvat. Gebruikt de tool volgmechanismen voor reclame-exploitatie of profilering, dan moet de verantwoordelijke die functies uitschakelen.

Deze regel komt niet uit de AVG en is niet met een toestemmingsvinkje op te lossen: zij komt uit het recht van de openbare dienst. Een leverancier die antwoordt «de gebruiker kan weigeren» heeft de vraag niet beantwoord.

Waarom toestemming niet standhoudt

Wanneer het gebruik van samenwerkingstools in het onderwijs leidt tot verwerking van persoonsgegevens, moet de verantwoordelijke eerst voor elke verwerking de rechtsgrond bepalen. Dienen de verwerkingen de publieke taken van de school — openbaar of bijzonder — en in het bijzonder de openbare dienst voor digitaal onderwijs van artikel L.131-2 van de onderwijswet, dan is de grondslag de vervulling van een taak van algemeen belang.

Toestemming, schrijft de CNIL, is moeilijk vol te houden: om geldig te zijn moet zij vrij zijn, dus niet afgedwongen of beïnvloed door de gezagspositie van de verantwoordelijke. Een leerling, diens wettelijke vertegenwoordiger of een docent moet kunnen weigeren zonder nadelige gevolgen, en in de schoolcontext is aan die voorwaarde niet voldaan.

Een DPIA, vrijwel altijd

Drie EDPB-criteria doen hier ter zake: verwerking betreffende kwetsbare personen, grootschalige verwerking en verwerking van gevoelige gegevens. Minderjarigen vallen onder het eerste, en met hen administratief en onderwijzend personeel in een gezagsverhouding.

Zijn ten minste twee criteria vervuld, dan moet de DPIA vóór de start van de verwerking worden uitgevoerd. De CNIL voegt toe dat zij in de meeste gevallen waarschijnlijk nodig is en dat men haar bij twijfel beter uitvoert. De verantwoordelijke kan zijn FG om advies vragen en kan een beroep doen op de leverancier, die als verwerker moet meewerken op grond van artikel 28, lid 3, onder f).

De informatie wordt geschreven voor wie haar moet lezen

De informatie moet beknopt, transparant, begrijpelijk en gemakkelijk toegankelijk zijn (artikelen 12, 13 en 14). Voor minderjarigen vraagt de CNIL om aanpassing aan de leeftijd: heldere taal volgens ISO 24495-1:2023 en ISO 24495-2:2025, of de methode «gemakkelijk te lezen en te begrijpen» voor wie leesmoeilijkheden heeft of een beperking.

• Vóór het begin van de verwerking, bijvoorbeeld bij de eerste aanmelding bij de tool.
• Ook per e-mail aan alle betrokkenen.
• En bij elk begin van het schooljaar: in het basisonderwijs op de ouderavond.

Het decreet dat de keuze versmalt

Voor openbare collèges en lycées volstaat de AVG niet. Decreet nr. 2025-1165 van 5 december 2025 over het referentiekader voor digitaal onderwijs verplicht tot het gebruik van digitale tools en diensten die voldoen aan door de minister vastgestelde technische voorschriften inzake beveiliging, interoperabiliteit en verantwoord digitaal.